listen to RSG Nuus en Aktualiteit
Gure weer ry amper Suid-Afrika se Chelsea Blommeskou-plan in die wiele.
Suid-Afrika het vanjaar met sy grootste uitstalling ooit, weereens 'n goue medalje by die Chelsea Blommeskou verower, ook bekend as die Olimpiese Spele van tuinboukunde. Die land se soveelste goue medalje het egter nie sonder groot kommer en uitdagings geskied nie. Die reënweer in die Kaap het hoofbrekens veroorsaak vir die hoofontwerper en sy span. Die veelbekroonde Leon Kluge het sy angs en vreugde gedeel met Monitor.
Jonathan Butler: "Nasionale Orde is my grootste eer"
Die jazz-musikant, Jonathan Butler, sê dit is vir hom n loopbaan hoogtepunt om deur president Cyril Ramaphosa vereer te word vir sy bydrae tot die kunste en kultuur. Butler het gister die Orde van Ikhamanga in silwer by 'n glansgeleentheid by die Sefako Makgatho presidensiële gastehuis in Pretoria ontvang. Die president het ook nasionale ordes aan onder meer, die Springbok-afrigter Rassie Erasmus, die fluitspeler Wouter Kellerman, en die skrywer wyle Dalene Matthee toegeken.
Eskom trek 'n streep met munisipaliteite wat agterstallig is.
'n Boodskap wat die rondte op woonbuurt-whatsapp groepe in Johannesburg doen, begin paniek saai oor of Eskom van plan is om die krag af te sny, weens die Johannesburgse Metro se versuim om agterstallige skuld aan die kragvoorsiener oor te betaal. Die stad se skuldlas aan Eskom staan tans op meer as 5-komma-2 miljard rand. Eskom het in November 2024 reeds 'n kennisgewing uitgereik ingevolge die Wet op die Bevordering van Administratiewe Geregtigheid. Die kragvoorsiener waarsku NOU dat hulle kragtoevoer aan die Metro sal onderbreek of afsny teen 8 Julie, indien die situasie nie omgekeer word nie. Ons het ook gefokus op die Khai-Garieb munisipaliteit wat in dieselfde situasie verkeer weens R1 miljard rand se agterstallige Eskom geld.
Wat is die punt van verkeersboetes as dit eenvoudig net afgeskryf gaan word?
Dit is 'n vraag wat ontstaan, ná die Tshwane en Ekurhuleni metro’s meer as 3 miljard rand se onbetaalde boetes afgeskryf het. Die burgemeester van die Tshwane Metro, Dr Nasiphi Moya, versoek nou die premier van Gauteng, Panyaza Lesufi, om die 80-20 formule vir die verdeling van inkomste uit verkeersboetes, te hersien. Ons het met die Organisasie teen Belastingmisbruik se uitvoerende direkteur vir aanspreeklikheid, advokaat Stefanie Fick gepraat op Monitor. Sy sê boetes moet nie net gebruik word om geld vir sukkelende munisipaliteite in te win nie, dit moet 'n afskrikmiddel wees teen swak padgewoontes, anders maak dit nie sin nie.
Wat steek agter nuwe bek-en-klouseer gevalle, ondanks ons inentings-program?
Bek-en-klouseer bly 'n groot bedreiging vir Suid-Afrika se veebedryf, met nuwe gevalle wat sy kop in provinsies, soos die Vrystaat uitsteek. In die Vrystaat is 116 nuwe bevestigde gevalle aangemeld, wat die totale aktiewe gevalle op 589 te staan bring. Intussen sal nog twee miljoen dosisse van die Dollvet-entstof, na verwagting vandag in die land aankom. Vir die jongste het ons met die bestuurshoof van AgriSA, Johann Kotzé, op Monitor gepraat.
Charlene Pretorius is die ergste voorval van geslagsgeweld wat sy nog gesien het, sê aktivis.
Die volgende bydra kan sensitiewe luisteraars ontstel. Die Charlene Pretorius-moordverhoor word vandag in die Landdroshof in Pretoria voortgesit en die teenmisdaad-groep, Action Society, sal weer die familie bystaan. In 2023 is petrol oor Pretorius gegooi, waarna haar liggaam aan die brand gesteek is. Die beskuldigde is haar man, Stephan Pretorius. Sy het later in die hospitaal aan haar wonde beswyk. Action SA se nasionale woordvoerder Juanita du Preez het op Monitor uigebrei oor die grusame voorval.
Hoe en hoekom het die DA se benadering tot 'n Staat van Beskulding teen Ramaphosa oor die jare verander?
Die gesprek het ons Vrydag met die party se leier Geordin Hill-Lewis op Monitor gevoer. Die DA se federale leier het met ons gepraat oor President Cyril Ramaphosa se besluit om die minister van Maatskaplike Ontwikkeling, Sisisi Tolashe af te dank. Hill-Lewis het aanvanklik n brief aan die president geskryf om dit te eis, as bewys dat die regering van nasionale eenheid ernstig is oor verantwoordbare leierskap. Hill-Lewis is toe gevra oor of President Ramaphosa se besluit om die Phala Phala-kwessie op regterlike hersiening te neem, ook gesien kan word as verantwoordbare leierskap? Luister en besluit self of jy saamstem met sy repliek.
Is dit bloot 'n kwessie van tyd voor die volgende wereldwye pandemie toeslaan?
Ons het hierdie vraag gestel aan die waarnemende adjunk uitvoerende direkteur van ons Nasionale Instituut vir Oordraagbare Siektes, Dr. Jackie Weyer. Sy was die eerste wetenskaplike in die wereld om die jongste Hanta virus uitbreking op die plesierboot die MV Hondius te bevestig. Weyer en haar span word nou nog geloof vir die flink werk wat hulle gedoen het om die Wereld Gesondheids Organisasie se benadering tot die jongste uitbreking te vestig. Weyer het breedvoerig daaroor op Monitor gepraat.
Verskaffers wat opgeblaaste pryse van korrektiewe dienste gevra het sal nooit weer met die regering besigheid doen nie.
Die Departement van Korrektiewe Dienste is besig om 4600 kontrakte vir die verskaffing van kosprodukte aan die land se sowat 240 tronke, te hersien. Die departement het vandeesweek voor die parlement se portefuelje komitee oor Korrektiewe Dienste verskyn, waar kommer uitgespreek is oor buitensporige pryse. Byvoorbeeld iets soos 'n liter kookolie het die departement meer as 600 rand gekos. Die nuwe onderhandelde prys met verskaffers, is nou tussen 26 en 29 rand 'n liter. Dit laat die vraag ontstaan, hoe sulke buitensporige pryse voorheen toegelaat is? Ons het op Monitor gepraat met die Minister van Korrektiewe Dienste, Dr Pieter Groenewald wat die belofte gemaak het, dat sulke verskaffers se dae van besigheid doen met die regering getel is.
Suid Afrikaners moet bekommerd wees oor wie vir die teen immigrante betogings betaal.
Die afgelope tyd was daar talle betogings teen onwettige immigrante in die land. Dit word meerendeels beskryf as 'n uitvloeisel van ons demokrasie, maar laat ook vrese oor xenofobie ontstaan. Bewegings soos March and March en Operasie Dudula het reeds honderde buitelanders die land uit laat vlug. Ons het op Monitor met 'n besoekende genoot aan die Universiteit van Munchen in Duitsland, dr. Gideon Chitanga hieroor gepraat.
ActionSA polisie toe oor Phala Phala
ActionSA het ‘n strafsaak teen Cyril Ramaphosa oor die Phala Phala aangeleentheid aanhangig maak, nadat die Konstitutionele Hof verlede week beslis het, dat die president moontlik in 'n staat van beskludiging geplaas kan word. Ons het met die party se parlementêre leier, Athol Trollip op Monitor daaroor gepraat, en ook oor die party se verwerping van die begroting van die departement van Justisie en Grondwetlike Ontwikkeling, wat hulle sê bewyse is dat die regering nie die ondersoek van ernstige misdaad prioritiseer nie.
Kruger-jaagduiwel sal vervolg word, ondanks sy verskoning.
SANPARKE is op soek na 'n individu wat die Kruger-wildtuin se reëls oortree het, deur soos 'n jaagduiwel in 'n luukse sportvoertuig in die wildtuin rond te jaag, en dan boonop die ondervinding op sosiale media versprei het. Die video onder die aanlyn naam JVR, beeld 'n jong man uit in 'n rooi Duitse sportnutsvoertuig, met kort grepe in verskillende dele van die wildtuin, waar hy die spoedgrens oorskry, roekeloos oor 'n rivierkruising ry en geslote paaie invaar. SANPARKE se kommunikasiehoof, JP Louw het aan Monitor verduidelik, hoekom hulle nog steeds gaan vervolg, ondanks 'n verskoning deur die man, wat ook regoor sosiale media platforms geplaas is.
Wat sou gebeur indien die president bedank of gedwing word om so te maak?
Na Maandag aand se 'familie-vergadering' wat deur President Cyril Ramaphosa ontbied is, gaan ‘n bedanking nou nie plaas vind nie. Die President het besluit om eerder die Onafhanklike Paneelverslag oor Phala Phala op geregtelike hersiening te neem. Hy het dit gisteraand aangekondig in 'n toespraak aan die nasie wat vanuit sy kantore by die Uniegebou in Pretoria uitgesaai is. Hierdie toespraak volg op die uitspraak van die Konstitusionele Hof verlede Vrydag, wat bevind het dat die reëls van die Parlement om 'n president in 'n staat van beskulding te plaas, ongrondwetlik is. Ons het op Monitor gepraat oor die President se regsopsies en ook gevra wat sou gebeur indien die president bedank of dalk uit die kussings gelig word.
Die gevolge vir Ramaphosa oor Phala Phala uit elke politieke hoek
Die African Transformation Movement en die uMkhonto weSizwe-party het 'n mosie van wantroue in President Cyril Ramaphosa by die Speaker van die Nasionale Vergadering, Thoko Didiza ingedien. Die Konstitusionele Hof het Vrydag bevind dat die parlement ongrondwetlik opgetree het toe LP's die onafhanklike Artikel 89-paneel se verslag oor die Phala Phala-sage verwerp het, dat daar 'n prima facie-saak teen president Ramphosa bestaan. Die saak hou verband met 580-duisend Amerikaanse doller, wat in 2020 op Ramaphosa se Phala Phala-plaas in Limpopo gesteel is. Watter prosesse sal nou ontvou en watter gevolge sal elkeen inhou vir ons president? Die politieke ontleder van die Noordwes-Universiteit, professor André Duvenhage het aan Monitor verduidelik.
Landbou organisasies reageer op Bek en Klouseer plan
Die landbou organisasie TLU SA sê na sy mening sou die Artikel 10-inentingskema nie gefinaliseer, en reeds in die staatskoerant gepubliseer wees as die minister nie hof toe gesleep is by belangepartye nie. Die minister van Landbou, John Steenhuisen, die week aangekondig dat die Artikel 10-inentingskema gefinaliseer, reeds in die staatskoerant gepubliseer is. Dit nadat die Hoogeregshof in Pretoria minister Steenhuisen, tot die 5de Mei kans gegee het om die inentingskema te finaliseer en voor te lê. Steenhuisen het gesê dat die wetgewing sake sal bespoedig en boere die nodige mag sal gee om hulle kuddes te beskerm, terwyl die regering se inentingsprogram uitgerol word. Agri SA se Johann Kotzè hulle is tevrede met hoe sake sover verloop.
Die Johannesburg Metro het 30 dae oor om hul Krediteure te betaal
Die Minister van Finansies, Enoch Godongwana, het glo in nog 'n brief aan die burgemeester van Johannesburg, Dada Morero, gesê dat staatsbefondsing aan die Stad gestaak sal word mits 'n loon-ooreenkoms van meer as 10-miljard rand geskrap word. Die twee-jaar ooreenkoms met die Suid-Afrikaanse Munisipale Werkers Unie is volgens die minister onwettig. Die datum op die brief is 23 April 2026. Maar dit is slegs die begin van 'n dieper gesprek oor die finansies van die Metro. Die groot vraag wat nou onstaan is of Johannesburg op die drumpel van bankrotskap staan? Ons het op Monitor met Julius Kleynhans, die uitvoerende bestuurder by OUTA oor die brief gepraat, wat aan die media uitgelek is.
Die DA se eerste stap om 'n einde te bring aan Swart Ekonomiese Bemagtiging
Die eerste lesing van die DA se Wetsontwerp oor Ekonomiese Insluiting vir Almal, vind vandag in die parlement plaas. Die DA beskou dit as 'n belangrike stap in die hervorming van Suid-Afrika se benadering tot die bemagtigingsbeleid. Die party wil weg doen met ras-gebaseerde ekonomiese bemagtiging en wil dit vervang met begunstigdes van die regering se verkrygingsproses wat hulself daartoe verbind om werk en vaardighede te skep, en infrastruktuur en veral klein sakeonderdemings ontwikkel. Ons het op Monitor breedvoerig hieroor gepraat.
Vrystaat Landbou vs Steenhuisen duur voort ondanks toegewing dat boere self kan inent
'n Nuwe inenting-skema sal binnekort landbouers toelaat om self hulle kudde teen bek-en-klouseer in te ent, mits dit onder regerings-toesig geskied. Dit sal egter nie n einde bring aan Vrystaat Landbou se hofgeding teen die Minister van Landbou, John Steenhuisen nie. Ons het op Monitor met die president van die landbou organisasie, Francois Wilken, gepraat.
Hier is Cilliers Brink se plan vir Tshwane indien hy weer burgemeester word
In ‘n reeks gesprekke met burgemeesterskandidate voor die plaaslike regerings verkiesings in November, het ons op Monitor met Cilliers Brink, die DA se kandidaat vir ons hoofstad gepraat. Brink wat voorheen deur middel van ‘n mosie van wantroue deur die ANC uit die kussings gelig is, sê daar heers groot finansiële onbestendigheid in die Tshwane Metro sedert Action SA die leisels oorgeneem het. Sy groot plan is om korrupsie hok te slaan en in ons gesprek verduidelik hy watter ingrypings nodig is.
'n Ongewone weerverskynsel veroorsaak chaos
'n Kombinasie tussen 'n front en 'n intense afsnylaag bring oor die volgende drie dae, bring baie reën en yskoue weer na groot dele van die land, asook sneeu op die berge. Die reen van die afgelope paar dae het ook duisende inwoners van die Noord-Kaap van die samelewing afgesny. Agri-Noordkaap dring ook daarop aan dat ‘n ramp verklaar word as gevolg van skade aan paaie wat oorstroom is. Intussen maak Wes-Kaap Rampbestuur gereed vir groot skade, veral op die Tuinroete waar ‘n Vlak-8 weerwaaskruwing uitgereik is. Vergaderings gaan ook met die provinsie se onderwysdepartement gehou word om te besluit oor die sluiting van skole in die streek. Suid Afrikaners word gemaan om voorsorg te tref voor die ergste van die ongewone weerskynsel ’n impak maak. Ons het breedvoerig hieroor op Monitor gepraat.
Save video to ...